Thời gian gần đây, trên mạng xã hội xuất hiện nhiều hình ảnh với nội dung như “Tôi là trưởng thôn”, “ứng cử trưởng thôn” được người dùng tạo bằng các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI). Những nội dung này chủ yếu mang tính giải trí, tuy nhiên khi sử dụng các ứng dụng, website tạo ảnh trực tuyến, người dùng cần thận trọng để bảo vệ thông tin, dữ liệu cá nhân.
Với sự phát triển của các công cụ AI tạo sinh, người dùng có thể dễ dàng tạo ra những hình ảnh mới lạ theo nhiều phong cách khác nhau chỉ bằng một số thao tác đơn giản. Vì vậy, các trào lưu tạo ảnh bằng AI thường nhanh chóng được chia sẻ, thu hút đông đảo người dùng mạng xã hội tham gia.
Để tạo ảnh, nhiều công cụ yêu cầu người dùng tải ảnh chân dung hoặc cung cấp dữ liệu lên ứng dụng, website, nền tảng trực tuyến. Trước khi thực hiện, người dùng cần tìm hiểu về đơn vị cung cấp dịch vụ, chính sách bảo mật, điều khoản sử dụng và phạm vi quyền truy cập mà ứng dụng yêu cầu; cân nhắc kỹ những dữ liệu thực sự cần thiết phải cung cấp.
Hình ảnh minh họa trào lưu tạo ảnh bằng công nghệ AI trên mạng xã hội.
Người dùng không nên tùy tiện tải ảnh cá nhân lên các website, ứng dụng không rõ nguồn gốc hoặc truy cập những đường dẫn được chia sẻ tràn lan trên mạng xã hội. Việc cung cấp dữ liệu cho những nền tảng không đáng tin cậy có thể làm gia tăng nguy cơ thông tin cá nhân bị thu thập, sử dụng ngoài mục đích mà người dùng mong muốn.
Bên cạnh đó, công nghệ AI hiện nay cho phép tạo, chỉnh sửa hình ảnh, âm thanh và video ngày càng dễ dàng. Vì vậy, mỗi người cần có ý thức bảo vệ hình ảnh cá nhân, hạn chế để các thông tin, dữ liệu riêng tư bị lợi dụng để tạo nội dung giả mạo, gây ảnh hưởng đến danh dự, uy tín hoặc phục vụ các hành vi vi phạm pháp luật.
Người dân cũng cần cảnh giác với các đường dẫn, website hoặc ứng dụng giả mạo “ăn theo” những trào lưu đang được quan tâm trên mạng xã hội. Tuyệt đối không cung cấp mật khẩu, mã xác thực OTP, thông tin tài khoản ngân hàng; không đăng nhập tài khoản mạng xã hội qua đường dẫn không rõ nguồn gốc; không tải, cài đặt ứng dụng từ các nguồn không đáng tin cậy.
Để chủ động bảo vệ thông tin cá nhân khi sử dụng các công cụ AI, người dùng nên lựa chọn ứng dụng, nền tảng có nguồn gốc rõ ràng; đọc kỹ chính sách bảo mật và điều khoản sử dụng trước khi tải dữ liệu lên; kiểm soát quyền truy cập vào ảnh, camera, danh bạ và dữ liệu trên thiết bị; hạn chế chia sẻ công khai hình ảnh cá nhân có chất lượng cao kèm theo thông tin về giấy tờ tùy thân, tài khoản và các dữ liệu riêng tư khác.
Khi phát hiện tài khoản có dấu hiệu bị chiếm quyền sử dụng, hình ảnh cá nhân bị giả mạo, sử dụng trái phép hoặc nghi ngờ trở thành nạn nhân của hành vi lừa đảo trên không gian mạng, người dân cần kịp thời thực hiện các biện pháp bảo vệ tài khoản, lưu giữ thông tin, tài liệu có liên quan và thông báo cho cơ quan chức năng để được hướng dẫn, xử lý.
AI mang lại nhiều tiện ích trong học tập, công việc và giải trí. Việc tham gia các trào lưu tạo ảnh trên mạng xã hội là lựa chọn của mỗi người dùng, nhưng cần đi cùng ý thức bảo vệ dữ liệu cá nhân. Trước khi tải hình ảnh hoặc cung cấp thông tin cho bất kỳ ứng dụng, nền tảng nào, người dùng cần kiểm tra nguồn gốc, chính sách sử dụng dữ liệu và cân nhắc kỹ những thông tin thực sự cần thiết phải cung cấp, qua đó chủ động bảo vệ bản thân trên môi trường số.
Bế Phú
Phòng An ninh điều tra