So với trước đây, Luật đã quy định đầy đủ, toàn diện các nguyên tắc, trình tự, thủ tục và biện pháp xử lý đối với người chưa thành niên. Điểm nổi bật là mở rộng việc áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng đối với người chưa thành niên đủ điều kiện theo quy định của pháp luật. Đây là cơ chế cho phép các cơ quan tiến hành tố tụng ưu tiên áp dụng các biện pháp mang tính giáo dục, hỗ trợ thay vì xử lý theo thủ tục tố tụng hình sự thông thường.

Các biện pháp xử lý chuyển hướng được Luật quy định đa dạng, phù hợp với từng trường hợp cụ thể như: khiển trách; xin lỗi người bị hại; bồi thường thiệt hại; giáo dục tại xã, phường, đặc khu; thực hiện nghĩa vụ học tập, tham gia chương trình học nghề, tư vấn tâm lý, phát triển kỹ năng sống; thực hiện công việc phục vụ cộng đồng hoặc giáo dục tại trường giáo dưỡng. Việc áp dụng các biện pháp này không chỉ giúp người chưa thành niên nhận thức được hành vi vi phạm, chủ động sửa chữa sai lầm mà còn hạn chế những tác động bất lợi của quá trình tố tụng hình sự, tạo điều kiện để các em tiếp tục học tập, rèn luyện và sớm tái hòa nhập cộng đồng.

Qua quá trình triển khai, các quy định của Luật bước đầu phát huy hiệu quả trong thực tiễn 6 tháng đầu năm 2026, Cơ quan An ninh điều tra ra quyết định đình chỉ điều tra đối với 04 vụ án, 04 bị can theo điểm a khoản 1 Điều 230 Bộ luật Tố tụng hình sự, do người chưa thành niên được áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng theo quy định của Luật Tư pháp người chưa thành niên. Việc áp dụng đúng, kịp thời các quy định của Luật đã góp phần bảo đảm xử lý nghiêm minh, đúng pháp luật nhưng vẫn thể hiện tính nhân văn, tạo cơ hội để người chưa thành niên sửa chữa sai lầm, hạn chế tái phạm và phát triển lành mạnh.

Bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai Luật vẫn còn một số khó khăn. Việc đánh giá các điều kiện để áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng trong một số trường hợp cụ thể đòi hỏi phải xem xét toàn diện về tính chất, mức độ hành vi, nhân thân, điều kiện gia đình và khả năng tự giáo dục, cải tạo của người chưa thành niên. Công tác xác minh thông tin, lập báo cáo điều tra xã hội, cũng như việc tổ chức giám sát, giáo dục người chưa thành niên tại cộng đồng ở một số địa phương vẫn còn gặp khó khăn do điều kiện thực tế và nguồn lực thực hiện. Bên cạnh đó, sự phối hợp giữa các cơ quan, tổ chức có liên quan trong quá trình áp dụng các biện pháp xử lý chuyển hướng cần tiếp tục được tăng cường nhằm bảo đảm việc thực hiện thống nhất, hiệu quả.

Để Luật Tư pháp người chưa thành niên phát huy hiệu quả trong thực tiễn, cần tiếp tục hoàn thiện các văn bản hướng dẫn thi hành; nâng cao năng lực của đội ngũ cán bộ trực tiếp thực hiện; tăng cường công tác phối hợp giữa các cơ quan tiến hành tố tụng với chính quyền địa phương, gia đình, nhà trường, các tổ chức xã hội trong quản lý, giáo dục người chưa thành niên. Đồng thời, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến các quy định của Luật nhằm nâng cao nhận thức của toàn xã hội về chính sách tư pháp nhân văn đối với người chưa thành niên, góp phần xây dựng môi trường an toàn, lành mạnh để các em phát triển toàn diện, trở thành những công dân có ích cho gia đình và xã hội.