Thực hiện chủ trương hoàn thiện hệ thống pháp luật, đáp ứng yêu cầu đấu tranh phòng, chống tội phạm trong tình hình mới, dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) đã đề xuất nhiều nội dung quan trọng nhằm khắc phục những bất cập của Bộ luật Hình sự năm 2015, đồng thời nội luật hóa các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Một trong những điểm mới đáng chú ý là bổ sung một số tội danh mới, hình sự hóa một số hành vi mới và phi tội phạm hóa một số tội danh không còn phù hợp.
Infographic minh họa những điểm mới của dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi)
Theo đó, dự thảo đề xuất tội phạm hóa một số tội danh mới, gồm: Tội xâm phạm dữ liệu cá nhân; Tội mua, bán trái phép dữ liệu cá nhân; Tội cản trở hoạt động bảo vệ dữ liệu cá nhân; Tội thành lập, tham gia tổ chức tội phạm; Tội phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; Tội tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; Tội sản xuất, buôn bán lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm, thức ăn dùng để chăn nuôi vi phạm quy định về chất lượng; Tội vi phạm quy định về xử lý chất thải thông thường và chất thải rắn sinh hoạt; Tội khai thác thủy sản trái phép và một số tội danh mới khác. Việc bổ sung các tội danh này nhằm tăng cường bảo vệ dữ liệu cá nhân, bảo đảm an ninh mạng, bảo vệ sức khỏe cộng đồng, môi trường, tài nguyên thiên nhiên và nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống các loại tội phạm mới phát sinh.
Bên cạnh đó, dự thảo bổ sung xử lý hình sự đối với một số hành vi mới, gồm: bổ sung hành vi sản xuất, buôn bán, kinh doanh khí N₂O (khí cười) dùng vào mục đích trái pháp luật tại Điều 191 (Tội tàng trữ, vận chuyển hàng cấm); bổ sung hành vi chỉ huy, điều khiển tàu bay không người lái hoặc phương tiện bay khác vi phạm quy định về an toàn giao thông đường không tại Điều 277 (Tội vi phạm quy định về điều khiển tàu bay); và bổ sung hành vi không chấp hành quyết định gọi công dân khám sức khỏe hoặc quyết định gọi công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân tại Điều 332 (Tội trốn tránh nghĩa vụ quân sự).
Đồng thời, dự thảo cũng đề xuất phi tội phạm hóa một số tội danh nhằm bảo đảm pháp luật hình sự chỉ điều chỉnh những hành vi thực sự nguy hiểm cho xã hội, tránh hình sự hóa các quan hệ kinh tế, dân sự và hành chính. Theo đó, dự kiến bỏ Tội tổ chức tảo hôn (Điều 183) và Tội vô ý làm lộ bí mật công tác; Tội làm mất tài liệu bí mật công tác (Điều 362).
Việc sửa đổi, bổ sung các quy định nêu trên góp phần hoàn thiện chính sách hình sự, tạo cơ sở pháp lý đầy đủ để phòng ngừa, phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật, đáp ứng yêu cầu bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội và phục vụ sự phát triển bền vững của đất nước trong giai đoạn mới. Đồng thời, các cơ quan, tổ chức và Nhân dân cần tích cực nghiên cứu, tham gia đóng góp ý kiến đối với dự thảo nhằm hoàn thiện Bộ luật Hình sự (sửa đổi), bảo đảm tính khả thi, phù hợp với thực tiễn và đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước. Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn sẽ luôn bám sát các quy định mới của Bộ luật Hình sự (sửa đổi), chủ động triển khai thực hiện nghiêm túc, hiệu quả, nâng cao chất lượng công tác điều tra xử lý tội phạm, góp phần giữ vững an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn tỉnh./.
Minh Hoàng
Phòng An ninh điều tra