Nhằm tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, nâng cao hiệu quả, hiệu lực công tác thanh tra trong lực lượng Công an nhân dân, ngày 16/10/2025 Chính phủ ban hành Nghị định số 273/2025/NĐ-CP quy dịnh về tổ chức và hoạt động thanh tra Công an nhân dân, có hiệu lực thi hành từ ngày 20/10/2025 thay thế Nghị định số 164/2024/NĐ-CP. Nghị định số 273/2025/NĐ-CP được ban hành nhằm đồng bộ hóa với Luật Thanh tra năm 2025 và Luật Công an nhân dân (sửa đổi năm 2023), qua đó bổ sung, hoàn thiện nhiều quy định chi tiết về tổ chức, tiêu chuẩn cán bộ và quy trình hoạt động thanh tra trong lực lượng Công an nhân dân, góp phần tạo cơ sở pháp lý quan trọng để tăng cường kỷ luật, kỷ cương, nân cao chất lượng, hiệu quả công tác thanh tra trong toàn lực lượng.
Hoàn thiện cơ sở pháp lý cho công tác thanh tra trong CAND
Việc ban hành Nghị định số 273/2025/NĐ-CP nhằm cụ thể hóa các quy định của pháp luật về thanh tra, bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ trong tổ chức và hoạt động thanh tra trong lực lượng CAND. Qua đó góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về an ninh, trật tự; tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong thực thi công vụ; phòng ngừa, phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm.
Theo quy định của Nghị định, hệ thống cơ quan thực hiện chức năng thanh tra trong CAND gồm: Thanh tra Bộ Công an; Thanh tra Công an các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Thanh tra một số Cục thuộc Bộ Công an được giao thực hiện chức năng thanh tra. Việc tổ chức lực lượng làm công tác thanh tra được bố trí phù hợp với quy mô, đặc điểm tổ chức của từng đơn vị, bảo đảm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Đối với các đơn vị có quy mô lớn, Nghị định quy định bố trí cán bộ thanh tra chuyên trách để nâng cao tính chuyên nghiệp trong hoạt động thanh tra. Đối với các đơn vị có quy mô nhỏ hơn, có thể bố trí cán bộ làm công tác thanh tra kiêm nhiệm nhằm bảo đảm thực hiện đầy đủ chức năng, nhiệm vụ theo quy định.
Quy định rõ nhiệm vụ, quyền hạn và trình tự tiến hành thanh tra
Nghị định quy định cụ thể nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan thanh tra trong CAND. Theo đó, cơ quan thanh tra có trách nhiệm tổ chức thực hiện các cuộc thanh tra theo kế hoạch hoặc thanh tra đột xuất khi phát hiện dấu hiệu vi phạm; thanh tra việc chấp hành pháp luật, quy định của Bộ Công an; việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, đơn vị, cá nhân thuộc phạm vi quản lý.

Bên cạnh đó, cơ quan thanh tra có trách nhiệm phát hiện những sơ hở, thiếu sót trong cơ chế quản lý, từ đó kiến nghị với cấp có thẩm quyền các biện pháp khắc phục, hoàn thiện quy định, góp phần nâng cao hiệu quả công tác bảo đảm an ninh, trật tự và xây dựng lực lượng CAND trong sạch, vững mạnh.
Hoạt động thanh tra được thực hiện thông qua các đoàn thanh tra do người có thẩm quyền quyết định thành lập. Trưởng đoàn thanh tra chịu trách nhiệm tổ chức, điều hành hoạt động của đoàn thanh tra; các thành viên đoàn thanh tra thực hiện nhiệm vụ theo phân công, tuân thủ nghiêm các quy định của pháp luật và điều lệnh CAND. Trong quá trình thanh tra, đoàn thanh tra có quyền yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan cung cấp thông tin, tài liệu phục vụ việc xác minh, làm rõ nội dung thanh tra theo quy định.
Tăng cường trách nhiệm thực hiện kết luận thanh tra
Thanh tra Công an tỉnh Lạng Sơn công bố quyết định thanh tra (Ảnh minh họa).
Sau khi kết thúc thanh tra, cơ quan thanh tra phải ban hành kết luận thanh tra, trong đó nêu rõ kết quả thanh tra, xác định trách nhiệm của tổ chức, cá nhân có liên quan và kiến nghị biện pháp xử lý theo quy định của pháp luật. Thủ trưởng cơ quan, đơn vị có trách nhiệm chỉ đạo thực hiện nghiêm túc các kết luận, kiến nghị của cơ quan thanh tra; đồng thời tổ chức kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện nhằm bảo đảm hiệu lực, hiệu quả của công tác thanh tra.
Việc ban hành Nghị định số 273/2025/NĐ-CP là bước quan trọng trong việc hoàn thiện hệ thống pháp luật về công tác thanh tra trong lực lượng CAND, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động thanh tra; tăng cường công tác phòng ngừa, phát hiện và xử lý vi phạm; đồng thời phục vụ hiệu quả nhiệm vụ bảo đảm an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội trong tình hình mới.
Doãn Khánh
Thanh tra Công an tỉnh