Việc tạm hoãn xuất cảnh do chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế là vấn đề người dân, nhất là cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh và người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, cần quan tâm khi có kế hoạch ra nước ngoài. Chủ động kiểm tra tình trạng nghĩa vụ thuế và thông tin tạm hoãn xuất cảnh sẽ giúp người dân kịp thời xử lý những vướng mắc, hạn chế ảnh hưởng đến việc làm thủ tục cấp giấy tờ xuất nhập cảnh và kế hoạch đi lại.
Theo Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 và Nghị định số 252/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ, có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, biện pháp tạm hoãn xuất cảnh được áp dụng đối với những trường hợp đáp ứng các điều kiện cụ thể theo quy định của pháp luật. Không phải mọi cá nhân có nợ thuế đều bị tạm hoãn xuất cảnh.
Những trường hợp có thể bị tạm hoãn xuất cảnh
Theo khoản 1 Điều 28 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP, các trường hợp thuộc diện áp dụng gồm:
Thứ nhất, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh thuộc trường hợp bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế, có số tiền thuế nợ từ 50 triệu đồng trở lên và đã quá thời hạn nộp từ 120 ngày trở lên.
Thứ hai, cá nhân là chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp theo quy định của Luật Doanh nghiệp; người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã thuộc trường hợp bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế, có số tiền thuế nợ từ 500 triệu đồng trở lên và đã quá thời hạn nộp từ 120 ngày trở lên.
Thứ ba, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, chủ sở hữu hưởng lợi hoặc người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã thuộc trường hợp cơ quan thuế đã ban hành thông báo người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đăng ký; sau 120 ngày kể từ ngày thông báo mà chưa thực hiện thủ tục khôi phục mã số thuế hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế theo quy định.
Thứ tư, cá nhân là người nước ngoài có tiền thuế nợ quá thời hạn nộp mà chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế.
Thứ năm, người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài hoặc người Việt Nam định cư ở nước ngoài trước khi xuất cảnh từ Việt Nam còn tiền thuế nợ quá thời hạn nộp mà chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế.
Ảnh minh họa: Người dân cần chủ động kiểm tra, thực hiện nghĩa vụ thuế trước khi có kế hoạch xuất cảnh.
Trình tự thông báo tạm hoãn xuất cảnh
Đối với cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, chủ sở hữu hưởng lợi và người đại diện theo pháp luật thuộc các trường hợp quy định tại điểm a, b, c khoản 1 Điều 28 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP, trước thời điểm thông báo tạm hoãn xuất cảnh 30 ngày, cơ quan quản lý thuế gửi thông báo về việc sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đến tài khoản giao dịch thuế điện tử của người nộp thuế, đồng thời công khai trên trang thông tin điện tử của cơ quan thuế.
Nếu hết thời hạn ghi trong thông báo mà người nộp thuế chưa khắc phục nghĩa vụ theo điều kiện luật định, cơ quan thuế thực hiện thông báo áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh theo quy định.
Đối với người nước ngoài, người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài và người Việt Nam định cư ở nước ngoài, việc thông báo được thực hiện theo trình tự riêng quy định tại Điều 28 của Nghị định.
Cơ quan quản lý xuất nhập cảnh có trách nhiệm thực hiện việc tạm hoãn xuất cảnh ngay trong ngày nhận được thông báo từ hệ thống của cơ quan quản lý thuế theo quy định.
Tạm hoãn xuất cảnh có ảnh hưởng đến việc cấp hộ chiếu không?
Theo Điều 21 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 118/2025/QH15, người bị tạm hoãn xuất cảnh thuộc trường hợp chưa cấp giấy tờ xuất nhập cảnh, trừ những trường hợp ngoại lệ được pháp luật quy định.
Do đó, công dân cần lưu ý rằng việc chưa được hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh có thể ảnh hưởng đến kết quả giải quyết thủ tục cấp hộ chiếu và khả năng xuất cảnh.
Để tránh mất thời gian đi lại, người dân nên chủ động kiểm tra nghĩa vụ thuế và thông tin tạm hoãn xuất cảnh trước khi làm thủ tục cấp giấy tờ xuất nhập cảnh hoặc đặt vé, sắp xếp lịch trình ra nước ngoài.
Điều kiện hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh
Theo khoản 5 Điều 28 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP, điều kiện hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh được xác định theo từng nhóm trường hợp.
Đối với cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh thuộc diện áp dụng ngưỡng nợ thuế, cơ quan quản lý thuế ban hành thông báo hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh khi số tiền thuế nợ còn phải nộp giảm xuống dưới 50 triệu đồng hoặc được xóa tiền thuế nợ theo quy định.
Đối với chủ sở hữu hưởng lợi hoặc người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã thuộc diện áp dụng ngưỡng nợ, biện pháp này được hủy bỏ khi số tiền thuế nợ còn phải nộp giảm xuống dưới 500 triệu đồng hoặc được xóa nợ theo quy định.
Trường hợp người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, việc hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh còn gắn với yêu cầu khôi phục mã số thuế, thực hiện nghĩa vụ khai thuế, xử lý tiền thuế nợ hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế theo quy định.
Đối với người nước ngoài, người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài và người Việt Nam định cư ở nước ngoài thuộc diện nêu trên, cơ quan quản lý thuế ban hành thông báo hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh khi người nộp thuế đã hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế hoặc được xóa tiền thuế nợ theo quy định.
Sau khi xác định người nộp thuế đủ điều kiện, cơ quan quản lý thuế thực hiện thông báo hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh. Cơ quan quản lý xuất nhập cảnh thực hiện hủy bỏ biện pháp ngay sau khi nhận được thông báo từ hệ thống của cơ quan quản lý thuế.
Người dân cần lưu ý những gì?
Để hạn chế nguy cơ bị tạm hoãn xuất cảnh do các vấn đề liên quan đến nghĩa vụ thuế, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh Công an tỉnh Lạng Sơn khuyến cáo người dân chủ động thực hiện một số nội dung sau:
Thường xuyên kiểm tra nghĩa vụ thuế qua cổng thông tin điện tử của ngành Thuế, tài khoản giao dịch thuế điện tử, ứng dụng eTax Mobile hoặc liên hệ trực tiếp cơ quan thuế quản lý.
Thực hiện nghĩa vụ thuế đúng thời hạn, kịp thời đối chiếu, xử lý các khoản nợ hoặc thông tin chưa chính xác.
Theo dõi các thông báo của cơ quan thuế, nhất là thông báo liên quan đến việc sẽ áp dụng hoặc đã áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.
Kiểm tra tình trạng xử lý sau khi nộp thuế. Nếu đã đáp ứng điều kiện hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh nhưng dữ liệu chưa được cập nhật, cần phản hồi với cơ quan thuế và cung cấp chứng từ nộp tiền theo quy định.
Việc nắm rõ quy định về tạm hoãn xuất cảnh do nghĩa vụ thuế không chỉ giúp người dân, doanh nghiệp chủ động thực hiện trách nhiệm với ngân sách nhà nước mà còn góp phần bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, hạn chế những vướng mắc khi thực hiện thủ tục xuất nhập cảnh và đi lại quốc tế.
Thùy Dương – Phòng Quản lý xuất nhập cảnh