Từ ngày 01/7/2026, Luật An ninh mạng năm 2025 chính thức có hiệu lực thi hành. Luật bổ sung nhiều quy định mới nhằm nâng cao hiệu quả công tác bảo đảm an ninh mạng, góp phần chủ động phòng ngừa, phát hiện và ngăn chặn các nguy cơ trên không gian mạng.
Công an tỉnh Lạng Sơn giới thiệu một số nội dung đáng chú ý của Luật để người dân, cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp trên địa bàn nghiên cứu, thực hiện.
Ảnh minh họa (nguồn: gocnhinanninhmang.vn)
Quy định cụ thể về thời hạn xử lý thông tin vi phạm
Dù Luật An ninh mạng năm 2018 nhìn chung đã yêu cầu doanh nghiệp cung cấp thông tin người dùng để phục vụ công tác điều tra, xử lý vi phạm về an ninh mạng, Luật An ninh mạng năm 2025 đã quy định cụ thể thời hạn thực hiện. Theo khoản 2, Điều 25 Luật An ninh mạng năm 2025, các doanh nghiệp trong và ngoài nước khi cung cấp dịch vụ viễn thông, Internet tại Việt Nam bắt buộc phải xác thực thông tin tài khoản người dùng, bảo mật dữ liệu và có nghĩa vụ phối hợp chặt chẽ với lực lượng chuyên trách của Bộ Công an. Khi nhận được yêu cầu hợp pháp để phục vụ điều tra, doanh nghiệp phải cung cấp thông tin người dùng và gỡ bỏ, ngăn chặn các nội dung, ứng dụng vi phạm pháp luật trong thời hạn tối đa 24 giờ. Đối với các tình huống khẩn cấp đe dọa đến an ninh quốc gia hoặc tính mạng con người, thời hạn cung cấp dữ liệu được rút ngắn tối đa không quá 3 giờ và thời hạn ngăn chặn, xóa bỏ thông tin độc hại không quá 6 giờ. Quy định này tạo cơ sở pháp lý để kịp thời xử lý các hành vi vi phạm pháp luật trên không gian mạng.
Lần đầu tiên xác lập khái niệm "An ninh dữ liệu"
Khái niệm "An ninh dữ liệu" được luật hóa, trở thành một trong những nội dung quan trọng của chính sách an ninh mạng quốc gia. Theo khoản 3, Điều 2 Luật An ninh mạng năm 2025 quy định: “An ninh dữ liệu là sự bảo đảm chất lượng dữ liệu và các hoạt động xử lý, sử dụng dữ liệu trên không gian mạng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, chuyển đổi số quốc gia, tránh bị truy cập, sử dụng, tiết lộ, sửa đổi trái phép, phá hoại hoặc hành vi khác đe dọa hoặc gây phương hại đến an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội”. Việc thiết lập hành lang pháp lý này nhằm bảo vệ dữ liệu trước các nguy cơ bị truy cập, sử dụng, tiết lộ, sửa đổi trái phép hoặc phá hoại; đồng thời góp phần ngăn chặn các hành vi đe dọa, gây phương hại đến an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội.
Bổ sung quy định đối với việc sử dụng AI và Deepfake
Trước thực trạng tội phạm lợi dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ giả mạo hình ảnh, giọng nói (Deepfake) để lừa đảo trực tuyến và thao túng thông tin, Luật An ninh mạng năm 2025 đã bổ sung các quy định phù hợp với sự phát triển của công nghệ mới. Cụ thể, tại điểm g khoản 2 Điều 7 quy định về các hành vi bị nghiêm cấm về an ninh mạng, trong đó các cá nhân, tổ chức không được: “Sử dụng trí tuệ nhân tạo hoặc công nghệ mới để giả mạo video, hình ảnh, giọng nói của người khác trái quy định của pháp luật;…”. Do đó, mọi hành vi sử dụng AI, Deepfake để tạo dựng thông tin sai sự thật, xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác đều bị xử lý theo quy định của pháp luật.
Tăng cường bảo vệ trẻ em trên không gian mạng
Bên cạnh các biện pháp bảo vệ trẻ em trên không gian mạng tiếp tục được quy định tại Điều 16 Luật An ninh mạng năm 2025, chủ quản hệ thống thông tin, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên mạng viễn thông, mạng Internet và các dịch vụ giá trị gia tăng trên không gian mạng còn có nghĩa vụ xây dựng, triển khai các hệ thống kỹ thuật hỗ trợ hoạt động ngăn chặn nội dung xâm hại trẻ em trên không gian mạng. Ngoài ra, Điều 35 của Luật An ninh mạng năm 2025 cũng quy định trẻ em, người cao tuổi và người khó khăn trong nhận thức là các nhóm đối tượng được ưu tiên trong hoạt động giáo dục về an ninh mạng nhằm nâng cao khả năng tự bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình trên không gian mạng.
Luật An ninh mạng năm 2025 không hạn chế quyền tự do ngôn luận hoặc quyền tiếp cận thông tin hợp pháp của công dân. Luật chỉ quy định xử lý đối với các hành vi lợi dụng không gian mạng để lừa đảo, lan truyền thông tin sai sự thật, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân hoặc gây phương hại đến an ninh quốc gia. Mỗi người dân cần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật khi tham gia môi trường mạng, góp phần xây dựng không gian mạng an toàn, lành mạnh và văn minh.
Trần Mai Lâm
Phòng An ninh mạng và phòng chống tội phạm
sử dụng công nghệ cao